The Broken Earth op volgorde

N.K. Jemisins The Fifth Season speelt zich af op de Stilte, een supercontinent waar periodiek rampzalige geologische omwentelingen plaatsvinden die de bevolking 'Vijfde Seizoenen' noemt: jarenlange periodes van aswolken, aardbevingen en hongersnood die complete beschavingen kunnen wegvagen. Sommige mensen, orogenen genaamd, kunnen aardbevingen en vulkanen met hun wil beïnvloeden, maar worden juist daarom door de rest van de bevolking gehaat en gevreesd. Ze worden getraind en gecontroleerd door een organisatie genaamd de Fulcrum, onder toezicht van Bewakers: mensen met eigen bovennatuurlijke krachten wier enige taak het is orogenen in toom te houden.

De roman begint met een proloog waarin een uitzonderlijk machtige orogeen het hele continent middendoor scheurt, wat een Vijfde Seizoen dreigt te veroorzaken zoals de wereld nog niet heeft meegemaakt. Vanaf dat moment volgt het boek drie vrouwen op verschillende plekken en momenten in hun leven. Damaya is een jong meisje die net is ontdekt als orogeen en door een Bewaker, Schaffa, wordt meegenomen naar de Fulcrum om getraind te worden, in een relatie die vanaf de eerste les zowel beschermend als hard is.

Syenite is een veelbelovende orogeen die door de Fulcrum wordt gekoppeld aan Alabaster, de machtigste orogeen die er bestaat, voor een missie waarbij ze ontdekkingen doen over de ware aard van de mysterieuze, torenhoge kristallen die obelisken worden genoemd. Onderweg ontdekt Syenite ook een duistere kant van de Fulcrum: knooppuntstations waar orogenen in eenzaamheid aardbevingen moeten onderdrukken, werk dat volgens de officiële lezing saai maar veilig is. Die ontdekking maakt duidelijk hoe ver de organisatie gaat om de rest van de bevolking veilig te houden, ten koste van de orogenen zelf.

Essun tot slot is een vrouw die na de scheuring van het continent haar dorp probeert te verlaten en op zoek gaat naar antwoorden over wat er met haar gezin is gebeurd. Jemisin bouwt via deze drie parallelle verhaallijnen een wereld op waarin onderdrukking, macht en overleving nauw met elkaar verweven zijn, en waarin de orogenen voortdurend moeten kiezen tussen aanpassen aan een systeem dat hen misbruikt of het risico nemen zich ertegen te verzetten.

The Fifth Season verscheen in 2015, won in 2016 de Hugo Award voor beste roman en vormt de opening van de Broken Earth-trilogie, die verder gaat in The Obelisk Gate en The Stone Sky.

Bekijk bij bol.com Indicatieve prijs bij bol.com: € 9,53 ↑ Terug naar de volgorde

Het tweede deel van de Broken Earth-trilogie speelt zich grotendeels af in Castrima, een nederzetting die leeft in een enorme ondergrondse geode en waar orogenen, dankzij het leiderschap van de orogeen Ykka, openlijk mogen samenleven met de rest van de bevolking. Essun, de orogeen uit het eerste deel, probeert er een nieuw bestaan op te bouwen terwijl ze worstelt met het besef dat het uiteenvallen van het continent nog maar het begin was van iets veel groters.

In Castrima duikt ook Alabaster op, Essuns voormalige mentor en partner, wiens lichaam langzaam in steen verandert als gevolg van de enorme krachten die hij eerder heeft gebruikt. Terwijl zijn gezondheid achteruitgaat, leert hij Essun meer over de obelisken, de mysterieuze zwevende kristallen uit het eerste boek, en over een verborgen energie die dieper gaat dan orogenie alleen.

Ondertussen komt Essuns dochter Nassun, die na het uiteenvallen van hun gezin met haar vader is meegereisd, terecht bij de Bewaker Schaffa. Nassun ontwikkelt zich razendsnel als orogeen en bouwt een sterke band op met Schaffa, die haar in bescherming neemt en haar dingen leert die haar moeder haar nooit heeft bijgebracht.

De spanningen binnen Castrima tussen orogenen en 'gewone' bewoners lopen intussen op, extra aangewakkerd doordat een rivaliserende nederzetting het oog heeft laten vallen op de grondstoffen en de veiligheid die de geode biedt. Terwijl Essun leert wat er nodig is om de zogenoemde Obelisk-poort te bedienen, een systeem waarmee alle obelisken op aarde tegelijk kunnen worden aangestuurd, groeit ook Nassuns eigen macht in een heel andere richting, ver van haar moeder vandaan.

Jemisin bouwt in dit deel verder op het wereldbeeld van The Fifth Season: de vraag wie de macht over de aarde en haar rampen mag hebben, en tegen welke prijs, en hoe moeder en dochter daar ieder een ander antwoord op vinden. Het boek verscheen in 2016 en won opnieuw de Hugo Award voor beste roman, wat van de trilogie destijds de eerste reeks maakte waarvan alle delen deze prijs wonnen.

Bekijk bij bol.com Indicatieve prijs bij bol.com: € 14,99 ↑ Terug naar de volgorde

Het slotdeel van de Broken Earth-trilogie voert de lezer terug naar de diepste geschiedenis van de wereld: de val van de hoogontwikkelde beschaving Syl Anagist, die ooit de Obelisk-poort bouwde om de magische energie van de aarde zelf aan te boren. Via flashbacks van de mysterieuze steeneter Hoa wordt duidelijk hoe die technologie destijds tot stand kwam, welke verschrikkelijke prijs ervoor werd betaald, en hoe die geschiedenis alles verklaart wat de aarde nu drijft.

In het heden reist de gemeenschap van Castrima verder naar het noorden nadat hun ondergrondse geode beschadigd raakte in de strijd aan het einde van het vorige deel. Essun, die het gevecht amper heeft overleefd, moet zich haasten: ze heeft nog maar weinig tijd om de maan terug in een normale baan om de aarde te brengen en zo een einde te maken aan de eindeloze Vijfde Seizoenen.

Tegelijkertijd bevindt haar dochter Nassun zich aan de andere kant van de wereld, waar ze samen met de Bewaker Schaffa naar de stad Corepoint reist, de enige plek van waaruit de Obelisk-poort ook zonder de centrale controle-obelisk kan worden geactiveerd. Moeder en dochter blijken uiteindelijk zeer verschillende ideeën te hebben over wat er met de maan, en daarmee met de aarde en de mensheid, moet gebeuren.

Terwijl Essun een kleine groep samenstelt om Nassun te onderscheppen, wordt via Hoa's herinneringen ook duidelijk dat de aarde zelf, na eeuwen van uitbuiting door mensen, een eigen wil en woede heeft ontwikkeld. De race tegen de klok tussen Essun en Nassun, met de aarde zelf als derde, onberekenbare partij, vormt de kern van dit laatste deel, dat de vele losse lijnen uit de eerdere twee boeken bij elkaar brengt.

The Stone Sky verscheen in 2017 en maakte de Broken Earth-trilogie tot de eerste trilogie in de geschiedenis waarvan alle drie de delen de Hugo Award voor beste roman wonnen.

Bekijk bij bol.com Indicatieve prijs bij bol.com: € 9,50 ↑ Terug naar de volgorde