Snopes-trilogie op volgorde

The Hamlet is het eerste deel van Faulkners Snopes-trilogie en speelt zich af in Frenchman's Bend, een fictief gehucht in Faulkners beroemde Yoknapatawpha County. Het verhaal begint bij Ab Snopes - een figuur die lezers van Faulkners werk kennen uit The Unvanquished - die zich met zijn vrouw, dochter en zoon Flem als pachtboer vestigt op het land van de machtige familie Varner.

Wat begint als de komst van een arme, weinig aanzienlijke familie, verandert gaandeweg in iets veel onrustbarenders. De Snopesen weten zich stap voor stap op te werken binnen de gemeenschap, en Flem Snopes ontpopt zich als de sluwste en meest berekenende van hen allemaal. Terwijl de familie aan invloed wint, verschuift de morele balans van het dorp: waar de excentrieke, hebzuchtige kanten van de Snopesen aanvankelijk vooral komisch overkomen, groeit gaandeweg het besef dat ze een structurele bedreiging vormen voor de manier waarop Frenchman's Bend altijd heeft gefunctioneerd.

Tegenover Flems kille opportunisme staat handelsreiziger V.K. Ratliff, die in de roman fungeert als moreel kompas en scherpzinnig waarnemer van wat er in het dorp gebeurt. Faulkner gebruikt de excentriciteiten van de Snopes-clan voor geregeld komisch effect, onder meer in de beruchte passage rond Ike Snopes en zijn onbegrijpelijke, tedere gehechtheid aan een koe, maar onder de humor sluimert voortdurend een dreigender ondertoon.

Stilistisch is The Hamlet typisch Faulkner: lange, meanderende zinnen, verspringende perspectieven en een verhaalstructuur die is opgebouwd uit min of meer zelfstandige episodes. Dat is geen toeval: Faulkner verwerkte in de roman herziene versies van eerder gepubliceerde verhalen, zoals "Spotted Horses", "Barn Burning", "The Hound" en "Lizards in Jamshyd's Courtyard", aangevuld met materiaal uit nooit eerder gepubliceerde teksten. Daardoor voelt het boek soms meer aan als een reeks met elkaar verweven novellen dan als één doorlopend verhaal.

Voor lezers die van plan zijn de hele Snopes-trilogie te lezen, legt The Hamlet de basis: het introduceert de familie, het decor en de thema's - hebzucht, klasse, verandering - die in The Town en The Mansion verder worden uitgewerkt.

Bekijk bij bol.com Indicatieve prijs bij bol.com: € 11,68 ↑ Terug naar de volgorde

The Town vervolgt de opmars van Flem Snopes, nu in het dorpje Jefferson zelf, en wordt verteld vanuit drie verschillende perspectieven: die van de jonge Chick Mallison, van advocaat Gavin Stevens en van handelsreiziger V.K. Ratliff. Die wisselende vertellers geven de lezer telkens een net iets ander zicht op dezelfde gebeurtenissen en op de vraag hoe Jefferson met de opkomst van de Snopes-clan omgaat.

Flem vestigt zich in de stad terwijl zijn vrouw Eula een verhouding heeft met de aantrekkelijke Manfred de Spain, die na zijn verkiezing Flem tot beheerder van de energiecentrale maakt. Flem blijkt al snel bereid om koper uit de centrale te stelen en verschillende stadsgenoten tegen elkaar uit te spelen om zijn eigen positie te versterken. Ondertussen breidt de Snopes-familie zich verder uit: neef Eck Snopes verliest bijna zijn baan nadat hij een arbeider redt, I.O. Snopes klimt op tot schoolmeester, en de familie opent zelfs een eigen hotel.

Gavin Stevens raakt geobsedeerd door het verdedigen van Eula's eer, ook al bestaat er weinig twijfel over haar verhouding met de Spain, en de spanning tussen de twee mannen loopt op tot een openlijke confrontatie tijdens het jaarlijkse bal van de stad. Wanneer Gavin later een aanklacht probeert voor te bereiden tegen de Spain voor de diefstal van koper uit de centrale, wordt hij politiek slim buitenspel gezet. Ratliff observeert dit alles met een mengeling van amusement en groeiende bezorgdheid over wat de opkomst van de Snopesen voor Jefferson betekent.

Naarmate de jaren verstrijken, groeit ook de volgende generatie op: Eck's zoon komt om bij een ongeluk, Montgomery Ward Snopes keert terug uit de oorlog en opent een dubieuze fotostudio, en Flems positie bij de bank wordt steeds machtiger. Gavin Stevens raakt intussen persoonlijk betrokken bij Eula's dochter Linda, voor wie hij zich als mentor en beschermer opwerpt, wat zijn eigen leven en de verhoudingen in de stad verder compliceert.

The Town toont Faulkner op zijn best in het ontleden van een kleine gemeenschap die geleidelijk wordt binnengedrongen door een familie die alle ongeschreven regels van fatsoen en eer naast zich neerlegt. Door de drie vertellers tegen elkaar af te zetten, laat Faulkner zien hoe subjectief herinnering en roddel zijn, en hoe moeilijk het is om iemand als Flem Snopes - die zelden zijn ware motieven prijsgeeft - daadwerkelijk te doorgronden.

Bekijk bij bol.com Indicatieve prijs bij bol.com: € 14,43 ↑ Terug naar de volgorde

The Mansion sluit de Snopes-trilogie af en draait om Mink Snopes, een verarmde neef van Flem die terechtstaat voor moord. Mink rekent erop dat zijn inmiddels machtige en welgestelde neef zijn invloed zal gebruiken om hem uit de gevangenis te houden. Flem laat zich echter niet zien, en vanaf dat moment leeft Mink nog maar voor één doel: overleven tot zijn straf erop zit, zodat hij Flem ter verantwoording kan roepen voor zijn stilzwijgen.

Flem is zich terdege bewust van wat hem te wachten staat zodra Mink vrijkomt, en manipuleert de omstandigheden zodat een ontsnappingspoging van Mink zijn straf alleen maar verlengt. Toch komt er, na tientallen jaren, een moment dat Mink alsnog vrijkomt en met het weinige geld dat hij heeft de weg terug vindt naar Jefferson, vastbesloten om eindelijk af te rekenen met het verleden.

Naast Minks verhaal volgt de roman opnieuw Gavin Stevens, de idealistische advocaat die al in The Town verliefd was op Flems vrouw Eula, die inmiddels zelfmoord heeft gepleegd. Zijn gevoelens voor Eula verschuiven ten dele naar haar dochter Linda, die hij door de jaren heen is blijven beschermen en idealiseren als toonbeeld van onschuld. Gaandeweg begint Gavin echter te vermoeden dat Linda een veel actievere en berekender rol speelt in de gebeurtenissen rond haar familie dan hij ooit voor mogelijk hield, wat zijn beeld van haar grondig aan het wankelen brengt.

Faulkner weeft in The Mansion draden uit de eerdere twee delen samen: Minks aloude wrok, de erfenis van Flems jarenlange, kille opportunisme, en de vraag of iemand als Flem Snopes ooit werkelijk rekenschap zal moeten afleggen voor de manier waarop hij zich naar boven heeft gewerkt. Het boek onderzoekt daarbij ook hoe de opkomst van de Snopes-familie, ooit begonnen als een groepje arme pachters in The Hamlet, uiteindelijk de hele gemeenschap van Jefferson heeft veranderd.

Als afsluitend deel van de trilogie biedt The Mansion geen eenvoudige verlossing: Faulkner laat zien hoe diep wrok, trots en de drang naar aanzien in Jefferson zijn doorgedrongen, en hoe de personages uit de eerdere twee delen - Mink, Gavin, Ratliff en de steeds groeiende Snopes-clan - uiteindelijk allemaal met de gevolgen van Flems opmars moeten leren leven.

Bekijk bij bol.com Indicatieve prijs bij bol.com: € 18,65 ↑ Terug naar de volgorde